Na tropie lokalnych historii

Anna Weronika Brzezińska, Aleksandra Paprot-Wielopolska, Monika Różańska, Katarzyna Rybarczyk, Mikołaj Smykowski (red.)

  • Seria wydawnicza: 
  • Wydawnictwo: Instytut im. Oskara Kolberga
  • Rok wydania: 2019
  • ISBN: 978-83-945557-8-8
  • Liczba stron: 196

Trzymają Państwo w swoich rękach zbiór tekstów, których autorem był Bartosz Stańda. Nasz Przyjaciel i Kolega, którego pożegnaliśmy w kwietniu 2019 roku. Każdy z przytoczonych tutaj artykułów, wpisów i prac naukowych pokazuje jakim człowiekiem był Bartek, czym się interesował, co go ciekawiło i czym zajmował się przez kilkanaście ostatnich lat. Pomimo tego, że na etnologię trafił z przypadku, bardzo szybko stała się ona bardzo ważnym elementem jego życia. Naukowe wyjazdy badawcze, eksplorowanie Wielkopolski, rozmawianie z ludźmi, poszukiwanie informacji i ciekawostek sprawiały, że wszedł w ten świat bez reszty. Uwielbiał podróże i odkrywanie nowych miejsc. Każdą wolną chwilę starał się wykorzystać w pełni, ruszając w niedalekie rowerowe wyprawy lub poznając odległe zakątki Europy. Gdy zostawał w domu przygotowywał kolejną warkę w swoim przydomowym browarze Wuja Wania lub grał z Przyjaciółmi w planszówki.

Jego zainteresowania badawcze skupiały się szczególnie na obszarze polskiej wsi. Badał tereny Wielkopolski oraz Żuław Wiślanych, a czas swoich studiów etnologicznych zwieńczył wyjazdem badawczym na rumuńską Bukowinę. Ponieważ jego zainteresowania naukowe ukształtowały wyjazdy na Żuławy (pierwszy w 2008 roku), cykl tekstów poświęconych temu regionowi i niezwykłym spotkaniom z jego gościnnymi mieszkańcami rozpoczyna te książkę, Od zachwytu nad krajobrazem naturalnym i architektonicznym Bartek szybko przeszedł do fascynacji niezwykłymi losami ludzkimi, które udokumentował. Odbył wiele godzin rozmów, wysłuchał wielu wzruszających opowieści, a potem je wszystkie opisał – każdorazowo odnosząc się z dużym szacunkiem do swoich rozmówczyń i rozmówców.

Jako Poznaniakowi i Wielkopolaninowi bliskie były także poszukiwania lokalnych tematów i w tym regionie. Od zainteresowań podpoznańską wsi Wiry, z którą był związany lokalnie; przez odkrywanie jej puszczańskich terenów i angażowanie się w lokalne projekty, aż po obserwacje swojego miasta i nieodkrytych przez innych przestrzeni. Zainteresowanie najbliższym otoczeniem sprawiło, że jako dziennikarz specjalizował się w przypominaniu zapomnianych historii. Podczas zbierania do nich materiałów wykazywał się niezwykłą pasją, skrupulatnością oraz intuicją, dzięki której udawało mu się odszukać wiele archiwaliów. Co roku też przypominał nam wszystkim postać swojego pradziadka – Powstańca Wielkopolskiego.

Ta książka jest wyrazem naszej o Nim pamięci i tęsknoty za rozmowami, wyjazdami, planowaniem kolejnych wypraw…

Wprowadzenie