SEMINARIA NAUKOWE
Seminaria naukowe IAiE UAM stanowią forum otwartej dyskusji akademickiej na temat najnowszych publikacji przygotowywanych przez pracowników i doktorantów Instytutu oraz realizowanych przez nich badań i projektów. W ramach seminariów odbywają się także wykłady gościnne będące okazją do wymiany poglądów z badaczami z kraju i zagranicy reprezentującymi różne ośrodki oraz dyscypliny naukowe, którym bliskie jest podejście antropologiczne, kładące nacisk na analizowanie zjawisk kulturowych w powiązaniu z towarzyszącymi im procesami i relacjami społecznymi.
Seminaria mają charakter otwarty, ich adresatami są wszyscy zainteresowani, w tym zwłaszcza pracownicy, doktoranci i studenci IAiE. Celem spotkań jest inspirowanie aktywnego życia naukowego, integracja środowiska oraz popularyzacja antropologii społeczno-kulturowej.
Seminaria odbywają się we wtorki w godzinach 09:30-11:00 STACJONARNIE w sali 2.122
Serdecznie zapraszamy!
PLAN SEMINARIÓW W ROKU AKADEMICKIM 2025/26
07.10.2025
Waldemar Kuligowski
Instytut Antropologii i Etnologii UAM
Podwójne zniknięcie Zory Neale Hurston
21.10.2025
Izabela Kotlarska
Biblioteka Collegium Historicum
Szkolenie biblioteczne dla pracowników
11.03.2025
Monica Heintz
Université Paris Nanterr
Sharing research data in anthropology in the Open science era
28.10.2025
Robert Rydzewski
Instytut Antropologii i Etnologii UAM
Relacje warunkowe: ruchy oddolne, państwo i współpraca w obszarze migracji w Polsce
04.11.2025
18.11.2025
Anna Pilarczyk-Palaitis
Center for Social Anthropology na Uniwersytecie Witolda Wielkiego w Kownie
Praktyki konstruowania polskości we współczesnej Litwie w kontekście polityki tożsamości państwa polskiego i dyskursu kresowego
25.11.2025
Jagna Cyganik
badaczka niezależna
Od teorii do doświadczenia. Refleksje z badań nad współczesną muzyką Diné (Navajo)
02.12.2025
Pavlo Leno
Uniwersytet Narodowy w Użhorodzie
Being a Hutsul: From the Construction of a Subethnos to a Popular Brand
09.12.2025
Aleksandra Dzik
Szkoła Doktorska Nauk Humanistycznych UAM
06.12.2025
Adam Pomieciński
Instytut Antropologii i Etnologii UAM
Nauczanie języków słowiańskich jako obcych w Senegalu
13.01.2026
Agata Szydłowska
Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie
Badanie relacji ludzko-nie-ludzkich w powojennej Polsce
Jak kształtowały się relacje człowieka i innych gatunków w polskich powojennych miastach? Jakie zwierzęta i rośliny i pod jakimi warunkami zapraszane były do domów, a kogo i jakimi sposobami wypraszano? Jak zmieniał się status gatunków darzonych sympatią, która zaczęła przeradzać się w niechęć i obrzydzenie? Prezentacja poświęcona będzie przygotowywanej właśnie pracy na temat relacji człowieka i innych gatunków wokół domu w II połowie XX wieku w Polsce.
20.01.2026
Grzegorz Krzyśko
Wydział Chemii UAM
Czy Pani Maria jest memów warta?
Mem internetowy, według Limor Shifman, stanowi „zbiór treści cyfrowych posiadających wspólne cechy dotyczące treści, formy lub przekazu” oraz jest „formą wieloosobowej ekspresji twórczej, poprzez którą komunikowane i negocjowane są tożsamości kulturowe i polityczne”. W takim ujęciu bohaterem memów staje się podmiot zdolny do symbolicznej cyrkulacji — figura kulturowa, której wizerunek może zostać oderwany od pierwotnego kontekstu i ponownie uruchomiony w obiegu społecznym jako nośnik znaczeń, emocji oraz komentarza społecznego.
Maria Skłodowska-Curie spełnia warunki tak rozumianej figury kulturowej oraz ikony współczesnej nauki. Jej biografia — pierwszej kobiety nagrodzonej Nagrodą Nobla oraz jedynej osoby uhonorowanej tym wyróżnieniem w dwóch różnych dziedzinach nauki — sprzyja symbolicznej uniwersalizacji jej postaci. Dodatkowo w 2009 roku została uznana przez magazyn „New Scientist” za „Najbardziej Inspirującą Kobietę Naukowca Wszech Czasów”, co potwierdza jej trwałą obecność w globalnej wyobraźni kulturowej.
Fotografie Skłodowskiej-Curie, pierwotnie funkcjonujące jako dokumenty naukowego autorytetu i nowoczesnej racjonalności, w przestrzeni memicznej podlegają procesom remediacji, dekontekstualizacji i reinterpretacji. Memy przekształcają archiwalny wizerunek uczonej w nośnik humoru, ironii, krytyki społecznej oraz edukacji nieformalnej, jednocześnie negocjując znaczenia związane z nauką, płcią oraz prestiżem wiedzy. Memy z naukowczynią można odczytywać jako współczesne formy mitu i rytuału kulturowego, w których postać Skłodowskiej-Curie funkcjonuje jako ikona nauki, symbol emancypacji oraz figura graniczna na styku sacrum wiedzy i profanum popkultury.
Materiał będący podstawą analizy memów internetowych z Marią Skłodowską-Curie stanowią wybrane polskojęzyczne memy pochodzące ze zbiorów autora, dobranych w sposób subiektywny. Przeprowadzona analiza memów ma charakter jakościowy i nie stanowi podstawy do wyczerpującego opisu zjawiska memów internetowych z wykorzystaniem wizerunku naukowczyni.
Grzegorz Krzyśko, doktor chemii i straszy wykładowca w Laboratorium ds. Dydaktyki chemii i kontaktów z otoczeniem społecznym, główny obszar zainteresowań naukowych to dydaktyka chemii, popularyzacja nauki, chemiczna edukacja formalna i nieformalna, socjologia chemii, kulturowe i społeczne aspekty wiedzy chemicznej i badań naukowych, muzea i centra nauki, historia chemii, zjawisko fake newsów oraz memów internetowych. Jestem autorem wielu materiałów wspierających kształcenie chemiczne dla uczniów i nauczycieli. Prowadzę warsztaty i wykłady popularyzujące nauki przyrodnicze dla dzieci i młodzieży. Jestem trenerem umiejętności psychospołecznych dorosłych i tutorem I stopnia. Ekspert fundacji „STEAM Polska”.
27.01.2026
Gabe Pacyniak
University of New Mexico School of Law
Wnioski ze sprawiedliwej transformacji terenów pogórniczych w Polsce dla Stanów Zjednoczonych
The EU’s Just Transition Mechanism provided dedicated funding and technical support to regions transition away from fossil fuel industries, including several regions in Poland, the second-largest producer of coal in Europe. In order to receive funding, regions had to submit and have approved territorial just transition plans that include deadlines for transitioning away from fossil fuel industry. This policy contrasts with the United States, which has generally provided only small and fragmented funding to fossil-fuel dependent communities without any tie to decarbonization goals, and where fossil fuel communities generally remain strongly opposed to transitioning away from fossil fuels. This case study examines whether and how the opportunity for transition funding conditioned on planning requirements changed stakeholder perceptions, engagement, and investments in the Polish coal regions of Zchodnej Wielkopolska, Sląsk, and Bełchatów.
Gabriel “Gabe” Pacyniak is a professor at the University of New Mexico (UNM) School of Law. Gabe’s scholarship and policy work focuses on climate change and energy issues, with a focus on equity. He also serves as co-director of the Natural Resources and Environmental Law (NREL) clinic and as a co-convenor of UNM’s Just Transition Grand Challenge initiative. Prior to joining academia, Gabe managed the climate change mitigation program at the Georgetown Climate Center. He holds a J.D., cum laude, from Georgetown University School of Law and a B.A. in philosophy from the New College of Florida. He was born in the United States to Polish immigrant parents.
03.02.2026
Antti Silvast
LUT University
A new sociology of interdisciplinarity? Completing the public dimension of energy research
In 2022, Antti Silvast and Chris Foulds published A Sociology of Interdisciplinarity, in which they developed a framework for examining the social dynamics of large-scale interdisciplinary energy research projects, based on case studies from the UK, Norway and Finland. The book analysed how different disciplines collaborate in practice, including how the public is represented in research — typically through economic proxies such as willingness-to-pay, which render everyday energy practices invisible. However, the authors stopped short of fully theorising the implications of these representational choices for energy participation and democracy itself.
Meanwhile, public support research is resurging across energy research in the Nordic countries. However, it is consistently framed as ‘acceptance research’, treating citizens as obstacles to be overcome rather than participants in energy transitions. While this framing is understandable, it is incomplete in that it focuses on a communication challenge rather than recognising the processes involved in collective decision-making about energy futures.
Drawing on his experiences in building interdisciplinary research at LUT University and recent work with colleagues (a forthcoming theme issue in Science as Culture, submitted work with Mark Winskel and a large Finnish Strategic Research Council project called Material Democracy), Silvast argues for a fundamental update to our research agenda. We need to move beyond perception-focused approaches that treat public engagement as a knowledge deficit to be corrected through better communication. Building on American pragmatism and the work of Noortje Marres, he proposes material participation as an alternative, recognising that public participation is enacted not only through deliberation and voting, but also through everyday engagement with energy devices, practices and infrastructures. Silvast argues that research frameworks which only capture linguistic participation or economic proxies miss how the public is already engaged with energy systems, foreclosing possibilities for the genuine social shaping of energy transitions.
The lecture is part of a series supported by AMU ID-UB under number 198 (Support for HumSoc Centres).
Antti Silvast is an associate professor at LUT University, Finland, specializing in energy infrastructure and science and technology studies. He is the deputy director of the Material Democracy project and leads a work package on participation in future planning.
10.02.2026
03.03.2026
10.03.2026
17.03.2026
24.03.2026
31.03.2026
14.04.2026
21.04.2026
28.04.2026
05.05.2026
12.05.2026
19.05.2026
26.05.2026
02.06.2026
09.06.2026
16.06.2026
23.06.2026
